Thẩm phán Mỹ bác bỏ lệnh tạm dừng Visa định cư đối với 75 quốc gia
Một thẩm phán liên bang Mỹ vừa đưa ra phán quyết quan trọng đối với chính sách nhập cư của chính quyền Tổng thống Donald Trump khi hủy bỏ chính sách tạm dừng cấp visa định cư cho công dân của 75 quốc gia. Ngày 21/08/2026, Thẩm phán Jeannette A. Vargas thuộc Tòa án Liên bang Khu vực phía Nam New York (Southern District of New York) kết luận rằng Bộ Ngoại giao Mỹ đã vượt quá thẩm quyền pháp luật khi áp dụng một chính sách khiến đơn xin visa định cư của công dân thuộc 75 quốc gia gần như bị từ chối chỉ dựa trên quốc tịch.
Theo phán quyết, việc cấp hoặc từ chối visa phải được viên chức lãnh sự xem xét dựa trên hoàn cảnh riêng của từng đương đơn, thay vì áp dụng một lệnh từ chối mang tính bao quát đối với toàn bộ công dân của một quốc gia.
Tuy nhiên, đây không đồng nghĩa rằng mọi hạn chế visa của Mỹ đã được dỡ bỏ. Một số sắc lệnh khác vẫn tồn tại, đồng thời Bộ Ngoại giao Mỹ đang triển khai thêm các biện pháp kiểm tra liên quan đến quy định “Public Charge” – nguy cơ trở thành gánh nặng xã hội.
Chính sách tạm dừng visa định cư đối với 75 quốc gia là gì?
Ngày 14/01/2026, Bộ Ngoại giao Mỹ công bố chính sách mới và bắt đầu áp dụng từ ngày 21/01/2026, theo đó tạm dừng cấp visa định cư cho công dân của 75 quốc gia.
Bộ Ngoại giao giải thích rằng các quốc gia này được đánh giá có nguy cơ cao về việc người nhập cư có thể sử dụng các chương trình phúc lợi xã hội hoặc trở thành “public charge” sau khi đến Mỹ. Lưu ý rằng Việt Nam không nằm trong danh sách 75 quốc gia này.
Xem chi tiết danh sách 75 quốc gia bị tạm ngưng cấp visa định cư tại đây nhé
Chính sách chủ yếu tác động đến immigrant visa – visa định cư, chẳng hạn:
- Visa bảo lãnh vợ/chồng, cha mẹ, con cái và các diện bảo lãnh gia đình;
- Visa định cư theo việc làm như EB-1, EB-2, EB-3;
- Một số diện visa định cư khác.
Các visa không định cư thông thường như visa du lịch B1/B2 hay visa du học F-1 không thuộc phạm vi của chính sách 75 quốc gia nói trên.
Vì sao Tòa án Mỹ bác bỏ chính sách này?
Trong phán quyết ngày 21/08/2026 của vụ Catholic Legal Immigration Network, Inc. et al. v. Rubio et al., Thẩm phán Jeannette Vargas xác định chính sách của Bộ Ngoại giao trái với luật và vượt quá thẩm quyền được Quốc hội giao cho Ngoại trưởng.
1. Visa phải được xem xét theo từng hồ sơ:
Theo hệ thống luật nhập cư Mỹ, viên chức lãnh sự có trách nhiệm trực tiếp xem xét và quyết định việc cấp hoặc từ chối visa.
Tòa án nhấn mạnh rằng Bộ Ngoại giao không thể thay thế quá trình xem xét đó bằng một chính sách khiến kết quả được định trước chỉ dựa trên quốc tịch của đương đơn.
Theo hồ sơ của Tòa, chỉ thị áp dụng từ tháng 1/2026 đã yêu cầu viên chức lãnh sự từ chối visa định cư đối với công dân của 75 nước, ngay cả khi viên chức đã xác định sau quá trình đánh giá cá nhân rằng người đó không có khả năng trở thành Public Charge.
2. Luật Mỹ hạn chế phân biệt đối xử dựa trên quốc tịch khi cấp visa định cư:
Một cơ sở pháp lý đặc biệt quan trọng là 8 U.S.C. §1152(a)(1)(A).
Quy định này nêu rằng, ngoại trừ những trường hợp cụ thể do luật quy định, một người không được ưu tiên hoặc bị phân biệt đối xử trong quá trình cấp visa định cư vì:
- Chủng tộc;
- Giới tính;
- Quốc tịch;
- Nơi sinh;
- Nơi cư trú
Tòa cho rằng chính sách áp dụng đồng loạt cho 75 quốc gia xung đột với nguyên tắc này.
3. Ngoại trưởng đã vượt quá thẩm quyền:
Phán quyết cũng xác định chính sách vượt quá thẩm quyền của Ngoại trưởng theo 8 U.S.C. §1104(a).
Tòa lưu ý rằng mặc dù Ngoại trưởng có quyền quản lý nhiều hoạt động của Bộ Ngoại giao liên quan đến nhập cư, luật vẫn trao thẩm quyền quan trọng cho consular officers – viên chức lãnh sự trong việc quyết định cấp hoặc từ chối visa. Do đó, một chỉ thị khiến viên chức lãnh sự bắt buộc phải từ chối hồ sơ dựa trên quốc tịch được Tòa xác định là vượt quá giới hạn thẩm quyền.
Phán quyết ngày 21/08/2026 có tác dụng gì?
Tòa án không chỉ tuyên bố chính sách là trái pháp luật mà còn ra lệnh hủy bỏ chính sách tạm dừng cấp visa định cư theo danh sách 75 quốc gia. Đặc biệt, Tòa cũng yêu cầu hủy các quyết định từ chối visa trước đây nếu lý do duy nhất của việc từ chối là chính sách 75 quốc gia này, sau đó chuyển các hồ sơ trở lại để cơ quan chức năng tiếp tục xử lý theo quy định pháp luật.
Điều này có ý nghĩa quan trọng đối với những người:
- Đã đủ điều kiện định cư nhưng bị từ chối chỉ vì mang quốc tịch của một trong 75 nước;
- Có hồ sơ bảo lãnh gia đình đang bị đình trệ;
- Có hồ sơ định cư diện việc làm đang chờ xử lý;
- Bị từ chối visa chỉ dựa trên chính sách áp dụng từ ngày 21/01/2026.
Tuy nhiên, việc chính sách bị hủy không đồng nghĩa đương đơn chắc chắn được cấp visa. Viên chức lãnh sự vẫn có quyền từ chối hồ sơ nếu người nộp đơn không đáp ứng các điều kiện khác của luật nhập cư Mỹ, chẳng hạn vấn đề sức khỏe, tiền án, gian lận hoặc khai báo sai, gánh nặng xã hội hoặc các lý do hợp pháp khác
Kết luận:
Phán quyết ngày 21/08/2026 là một diễn biến đáng chú ý trong chính sách nhập cư Mỹ năm 2026. Tòa án liên bang xác định rằng Bộ Ngoại giao Mỹ không thể sử dụng quốc tịch của đương đơn làm căn cứ để tự động đình chỉ việc cấp visa định cư cho công dân của 75 quốc gia khi luật yêu cầu viên chức lãnh sự xem xét điều kiện của từng hồ sơ.
Đối với những người từng bị từ chối visa chỉ vì chính sách này, phán quyết có thể mở ra cơ hội để hồ sơ được xem xét lại. Tuy nhiên, đây không phải là việc Mỹ hủy toàn bộ các hạn chế nhập cư hiện hành. Presidential Proclamation 10998 vẫn là một chính sách riêng, Public Charge vẫn tiếp tục được áp dụng và các biện pháp kiểm tra tài chính đang có xu hướng được siết chặt.
Đối với người Việt Nam, điểm tích cực là Việt Nam không nằm trong danh sách 75 quốc gia và cũng không thuộc danh sách hạn chế theo Presidential Proclamation 10998. Vì vậy, hồ sơ định cư của công dân Việt Nam, bao gồm định cư Mỹ diện EB-3, không bị cấm trực tiếp bởi các danh sách này. Dù vậy, trong bối cảnh Bộ Ngoại giao Mỹ đang tiếp tục điều chỉnh hoạt động xử lý visa định cư và hướng dẫn Public Charge trong tháng 8/2026, người có hồ sơ đang chờ NVC hoặc phỏng vấn lãnh sự cần thường xuyên theo dõi các thông báo chính thức để cập nhật tiến độ và chuẩn bị hồ sơ phù hợp.
