Giới thiệu về Hy Lạp và môi trường sống tại Hy Lạp với lao động nhập cư Việt Nam!
Hy Lạp (Hellenic Republic) là một quốc gia ở Đông Nam Âu, nằm trên bán đảo Balkan. Nước này giáp Albania, Bắc Macedonia, Bulgaria và Thổ Nhĩ Kỳ, với bờ biển dài quanh biển Aegean, Ionian và Địa Trung Hải. Tổng dân số Hy Lạp trên 10 triệu người, thủ đô là Athens – trung tâm chính trị và kinh tế lớn nhất của Hy Lạp
Hy Lạp nổi tiếng là cái nôi của nền văn minh phương Tây, nơi sinh ra nền dân chủ, triết học và văn hóa cổ đại quan trọng. Ngày nay Hy Lạp là thành viên Liên minh châu Âu (EU) và sử dụng đồng tiền chung euro, có nền kinh tế phát triển cao, tiêu chuẩn sống thuộc loại cao trên thế giới
Dịch vụ chiếm tới gần 85% GDP của Hy Lạp, trong đó du lịch và vận tải biển là những ngành chủ lực (Hy Lạp đón khoảng 33 triệu lượt khách quốc tế năm 2023 và sở hữu đội tàu vận tải biển lớn nhất thế giới). Tổng quan, Hy Lạp là một nước phát triển với nhiều cơ hội về kinh tế và du lịch, tuy nhiên cũng từng trải qua khủng hoảng nợ công trong thập kỷ qua
Môi trường sống tại Hy Lạp
Khí hậu và thời tiết
Hy Lạp thuộc khí hậu Địa Trung Hải điển hình: mùa hè nóng và khô, mùa đông mát mẻ và ẩm ướt. Các khu vực ven biển, đảo lớn như Crete, Cyclades hay Santorini có nhiều nắng quanh năm, trong khi vùng đồng bằng phía bắc và núi cao có mùa đông lạnh hơn với tuyết ít khi xuất hiện. Nhiệt độ mùa hè trung bình thường trên 30°C, mùa đông ở Athens dao động 5–15°C. Với người Việt Nam, thời tiết ở Hy Lạp nói chung dễ chịu: nắng ấm nhiều, hiếm khi lạnh khắc nghiệt như ở châu Âu Bắc Âu. Tuy nhiên, lao động Việt Nam cần thích nghi dần với mùa hè khô nóng, nhất là khi làm việc ngoài trời.
Chi phí sinh hoạt
Chi phí sinh hoạt ở Hy Lạp tương đối phải chăng so với nhiều nước Trung Âu khác, nhưng vẫn cao hơn Việt Nam. Mức phí cụ thể tùy khu vực:
- Nhà ở: Tại Athens, giá thuê căn hộ hai phòng ngủ khoảng ~$1200/tháng (khoảng 27 triệu đồng). Ở các thành phố nhỏ hơn (ví dụ Chania hay Nafplio), giá thuê khoảng ~$860/tháng. Đáng lưu ý, trong nhiều đơn hàng xuất khẩu lao động, chủ sử dụng thường lo chỗ ở và ăn uống miễn phí cho lao động Việt Nam. Như vậy, người lao động sẽ không phải trả tiền thuê nhà hay chi phí ăn ở hàng ngày trong thời gian hợp đồng.
- Thực phẩm: Ẩm thực Hy Lạp nổi tiếng là lành mạnh (nhiều rau củ, cá, dầu ô-liu) và giá cả cũng hợp lý. Giá thực phẩm trong siêu thị/ chợ dân sinh ở mức tương đương hoặc thấp hơn Mỹ chút ít. Ví dụ, gạo 1kg ~1.85USD, một ổ bánh mì ~1.60USD. Mức chi trung bình cho hai người cả ăn uống tại nhà là khoảng 345USD/tháng. Nếu lao động Việt Nam đi theo chương trình chính quy, chủ sẽ lo bữa ăn hoặc phụ cấp ăn ở, nên chi phí sinh hoạt về nhà ở và ăn uống rất thấp
- Giao thông: Hệ thống giao thông công cộng ở Athens và Thessaloniki khá hiện đại. Vé tàu điện/ngày là $1.30 (90 phút sử dụng) và một vé tháng khoảng $29. Taxi khởi điểm ~$4.30 và chặng di chuyển trung bình khoảng $7.50. Tại các đảo, phà là phương tiện di chuyển chính, giá vé cũng phải chăng. Lao động sống ở thành phố lớn có thể mua vé tháng để tiết kiệm. Nếu hợp đồng yêu cầu đi làm tại vùng nông thôn, công ty thường chu cấp ô tô hoặc phương tiện đưa đón.
- Y tế: Hệ thống y tế Hy Lạp gồm bệnh viện công và tư. Lao động nước ngoài khi làm việc hợp pháp sẽ tham gia bảo hiểm y tế xã hội. Chi phí khám chữa được hỗ trợ, và giá dịch vụ cơ bản rất hợp lý. Ví dụ, khám mắt chi phí khoảng 38USD, lấy cao răng ~43USD. Theo bảng ước tính, chi phí bảo hiểm (đóng chung với chủ) khoảng 145USD/người/tháng
Nói chung, khi làm việc theo hợp đồng, chi phí nhà thuốc, khám bệnh miễn phí tương đối tốt. Người lao động Việt Nam nên tận dụng bảo hiểm y tế (nếu có) và mua thêm bảo hiểm du lịch hoặc bảo hiểm sức khỏe cá nhân để yên tâm hơn.
An ninh xã hội và sự an toàn?
Xã hội Hy Lạp ổn định, nhưng cũng có lưu ý về an ninh. Theo khuyến cáo du lịch của Bộ Ngoại giao Mỹ, Hy Lạp ở mức “Bình thường” về an toàn; du khách và lao động nên giữ cảnh giác cơ bản. Tội phạm vặt (móc túi, trộm cắp) có thể xảy ra ở những nơi đông người, đặc biệt khu du lịch hoặc ga tàu điện
Tuy nhiên, tội phạm bạo lực rất hiếm gặp, nên có thể an tâm đi lại ban đêm ở các khu vực trung tâm. Đôi khi ở các thành phố lớn có thể có biểu tình chính trị bất ngờ, gây ùn tắc giao thông, nên lao động cần theo dõi thông tin và tránh khu vực biểu tình để đáp ứng đúng giờ giấc làm việc
Về chế độ xã hội cho lao động, Hy Lạp có luật lao động tương đối rõ ràng. Lao động làm việc 8 tiếng/ngày, 5 ngày/tuần, được trả lương tăng ca cho giờ làm thêm (tối đa 4 giờ/ngày theo hệ số 120%). Mỗi năm người lao động được nghỉ phép có lương 20–24 ngày (tùy thâm niên) và có 14 ngày lễ tết được hưởng lương 100%. Khi ốm đau, 3 ngày đầu người lao động được hưởng 50% lương cơ bản, từ ngày thứ 4 trở đi nhận trợ cấp bảo hiểm y tế. Nếu làm việc đủ điều kiện (ít nhất 50 ngày/15 tháng), lao động được cấp bảo hiểm chăm sóc sức khỏe miễn phí thông qua bảo hiểm xã hội
Trong trường hợp mất việc mà không phải do tự ý nghỉ, người lao động được hưởng trợ cấp thất nghiệp tương đương 55% lương cơ bản. Tóm lại, hệ thống phúc lợi xã hội của Hy Lạp khá hoàn thiện, giúp người lao động được chăm sóc sức khỏe và an sinh khi gặp khó khăn.
Lời khuyên khi chuẩn bị đi làm việc tại Hy Lạp:
- Chọn công ty tư vấn uy tín: Tìm hiểu kỹ thông tin về công ty phái cử và dự án xuất khẩu lao động (ngành nghề, mức lương, thời hạn hợp đồng). Đọc kỹ hợp đồng lao động trước khi ký. Đảm bảo công ty không yêu cầu đóng phí bất hợp pháp trước, chỉ đóng khi có hợp đồng
- Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ: Công tác chuẩn bị giấy tờ quan trọng như: hộ chiếu còn hạn, lý lịch tư pháp (công chứng), bằng cấp, chứng chỉ tay nghề (nếu có), giấy khám sức khỏe theo quy định. Nhiều đơn hàng yêu cầu bằng THCS trở lên và không yêu cầu kinh nghiệm hoặc ngoại ngữ đối với ngành nông nghiệp, thủy sản. Hãy đảm bảo ghi chính xác thông tin cá nhân để tránh rắc rối khi xin visa.
- Học ngôn ngữ và văn hoá cơ bản: Mặc dù đôi khi không bắt buộc, việc biết tiếng Anh (công việc) hoặc vài câu tiếng Hy Lạp (giao tiếp hàng ngày) là lợi thế. Tìm hiểu văn hoá Hy Lạp (lễ nghi, quy định làm việc, giờ nghỉ) để nhanh chóng hòa nhập. Ví dụ, hy lạp có các ngày lễ truyền thống riêng (Giáng sinh, Phục Sinh) và giờ làm việc nghiêm túc từ thứ Hai–thứ Sáu.
- Nắm rõ chế độ làm việc và quyền lợi: Theo luật Hy Lạp, bạn làm việc 8h/ngày, 5 ngày/tuần và được trả lương tăng ca cho giờ thêm. Nghỉ phép 20–24 ngày/năm, 14 ngày lễ hưởng đủ lương. Khi ốm, bạn được hưởng 50% lương cơ bản 3 ngày đầuvà bảo hiểm y tế miễn phí nếu đủ điều kiện (hơn 50 ngày làm việc). Hiểu rõ những quy định này giúp bạn phát hiện các trường hợp doanh nghiệp vi phạm và biết cách bảo vệ mình.
- Tích lũy kinh nghiệm và kỹ năng làm việc: Nếu đơn hàng yêu cầu tay nghề (hàn xì, lái máy, sửa chữa, v.v.), bạn nên có chứng chỉ hoặc kinh nghiệm liên quan trước khi đi. Nhiều công ty sẽ kiểm tra tay nghề khi tuyển chọn. Trái lại, ngành phổ thông (nông nghiệp, thủy sản) hầu hết không đòi hỏi kinh nghiệm đặc biệt.
- Dự phòng tài chính và giữ liên lạc: Dù hầu hết chi phí lớn được chủ lo, bạn nên có một khoản tiết kiệm để dự phòng (thanh toán chi phí cá nhân ban đầu, mua sắm nhỏ, gửi gia đình). Giữ liên lạc thường xuyên với người thân ở Việt Nam để gia đình an tâm. Đăng ký với Đại sứ quán Việt Nam tại Hy Lạp hoặc cộng đồng người Việt để được hỗ trợ khi cần thiết.
- Tuân thủ luật pháp và quy định địa phương: Khi ở nước ngoài, tuân thủ pháp luật và quy tắc sống của nước sở tại rất quan trọng. Tránh tham gia các hoạt động chính trị gây rối, luôn mang theo giấy tờ tùy thân, cẩn thận trong các giao dịch tiền tệ. Nên mua bảo hiểm du lịch ngắn hạn hoặc tham khảo thêm chính sách bảo hiểm của công ty để tránh rủi ro y tế ngoài mong đợi.
Tham khảo bài viết :
Xuất khẩu lao động Hy Lạp : Phải đọc để tránh bị lừa đảo!
Tóm lại, Hy Lạp là thị trường mới đầy tiềm năng cho lao động Việt Nam với nhiều cơ hội việc làm, môi trường sống, thời tiết tại Hy Lạp cũng rất phù hợp với người Việt để có thể yên tâm làm việc & phát triển lâu dài tại quốc gia này
